Een nieuwe analyse van gegevens uit klinische onderzoeken suggereert dat dagelijkse orale semaglutide het risico op cardiovasculaire voorvallen (ziekenhuisopnames en overlijden) aanzienlijk kan verminderen bij mensen met zowel diabetes type 2 als een voorgeschiedenis van hartfalen. De bevindingen, opnieuw onderzocht door een internationaal onderzoeksteam, versterken eerdere onderzoeken die wijzen op mogelijke hartbeschermende effecten van het medicijn.
Belangrijkste bevindingen uit het proces
De studie, aanvankelijk gefinancierd door Novo Nordisk (de maker van de semaglutidemerken Wegovy en Ozempic), volgde gemiddeld vier jaar lang bijna 10.000 deelnemers in 33 landen. De resultaten tonen een reductie van 22% in ongunstige cardiovasculaire voorvallen bij degenen met reeds bestaand hartfalen die dagelijks een semaglutidepil slikten, vergeleken met een placebogroep. Het medicijn vertoonde echter geen meetbaar voordeel voor personen zonder eerdere hartaandoeningen.
Dit betekent dat semaglutide niet voor iedereen een algemene oplossing is; de cardiovasculaire voordelen lijken gericht op degenen die naast diabetes al te maken hebben met hartfalen. Deze specificiteit is belangrijk omdat het het gebruik van de drug richt op degenen die er het meeste profijt van hebben.
Voorbij gewichtsverlies: de cardiovasculaire link
Semaglutide, oorspronkelijk ontwikkeld voor de behandeling van diabetes en later goedgekeurd voor gewichtsverlies, is nu veelbelovend gebleken op een afzonderlijk, cruciaal gebied van de gezondheid. Eerder onderzoek heeft ook een vermindering van bijna 20% aangetoond in cardiovasculaire voorvallen – waaronder beroertes en hartaanvallen – over een periode van drie jaar bij vergelijkbare patiëntenpopulaties. Cruciaal is dat deze voordelen onafhankelijk lijken te zijn van gewichtsverlies, wat duidt op een directe impact op de gezondheid van het hart en niet alleen maar een gevolg is van verminderd lichaamsvet.
De voordelen zijn echter niet zonder kanttekeningen. Onderzoekers waarschuwen dat de bevindingen voortkomen uit een secundaire analyse, die inherente beperkingen kan hebben in de precisie van subgroepen.
Opkomende risico’s en zorgen op de lange termijn
Hoewel de effecten van semaglutide op hartfalen bemoedigend zijn, geven dierstudies aanleiding tot bezorgdheid over mogelijke bijwerkingen op de lange termijn. Uit onderzoek bij muizen blijkt dat het medicijn verkleining van het hartspierweefsel kan veroorzaken, naast verlies van skeletspieren. Dit suggereert dat semaglutide weliswaar bescherming biedt tegen cardiovasculaire voorvallen, maar ook nieuwe risico’s met zich mee zou kunnen brengen, vooral bij langdurig gebruik.
Gezien deze bevindingen is medisch toezicht van cruciaal belang voor patiënten die semaglutide gebruiken. De werkingsmechanismen van het medicijn op hart- en vaatziekten zijn nog steeds onvolledig bekend, wat aanleiding geeft tot voorzichtigheid bij het voorschrijven van het medicijn voor niet-gewichtsverlies of diabetes-gerelateerde doeleinden.
Het grotere plaatje: diabetes, hartfalen en behandelingsopties
Type 2-diabetes treft ongeveer een half miljard mensen wereldwijd, en hartfalen is een belangrijke complicatie. Semaglutide kan een waardevolle behandelingsoptie bieden voor deze risicogroep, maar het is geen vervanging voor gevestigde interventies. Bariatrische chirurgie presteert bijvoorbeeld nog steeds beter dan semaglutide wat betreft de controle van de bloedsuikerspiegel.
Uiteindelijk evolueert de rol van semaglutide in de cardiovasculaire zorg nog steeds. Er is meer onderzoek nodig om de langetermijneffecten ervan te verduidelijken en ervoor te zorgen dat de voordelen ervan groter zijn dan de potentiële risico’s, vooral naarmate de bredere acceptatie van het medicijn toeneemt.
