NASA Perseverance jest teraz w stanie dokładnie określić swoje położenie na Marsie bez konieczności posiadania instrukcji od Ziemi, co radykalnie zwiększa szybkość i efektywność eksploracji. Tak naprawdę łazik ma własną wersję GPS, czyli funkcjonalność, której od dawna poszukiwano w misjach robotycznych na innych planetach.
Problem z nawigacją na Marsie
Do niedawna Perseverance opierał się na powolnej, pośredniej metodzie określania swojej lokalizacji. W przypadku braku sieci satelitarnej takiej jak ziemski GPS łazik korzystał z pokładowych czujników, kamer i obrazów z satelitów na orbicie, w połączeniu ze wskazówkami zespołu misyjnego na Ziemi. Ten proces był trudny: wyobraź sobie, że musisz pytać o drogę tylko raz dziennie na rozległej, martwej pustyni.
Opóźnienia w komunikacji – średnio 225 milionów kilometrów między Ziemią a Marsem – uniemożliwiały kontrolę w czasie rzeczywistym. Oznaczało to, że nawet drobne błędy w nawigacji kumulowały się z biegiem czasu, co potencjalnie mogło spowodować przedwczesne zatrzymanie łazika w pobliżu niebezpiecznego terenu w oczekiwaniu na potwierdzenie od ludzi. Jego położenie może różnić się o ponad 30 metrów, co wymaga ręcznej weryfikacji jego bezpieczeństwa przez inżynierów na Ziemi.
Globalna lokalizacja na Marsie: nowa era autonomii
Nowy system „Globalna lokalizacja Marsa” zmienia wszystko. Perseverance może teraz porównywać własne zdjęcia panoramiczne ze szczegółowymi mapami terenu przechowywanymi na pokładzie, obliczając jego dokładną lokalizację w ciągu około dwóch minut. Wbudowany algorytm zapewnia najwyższą dokładność, aż do 25 centymetrów, bez interwencji człowieka. Dzięki temu łazik może codziennie pokonywać większe odległości, eksplorując większe terytoria i maksymalizując wyniki naukowe.
Technologia była rozwijana i testowana przez ostatni rok, pomyślnie identyfikując lokalizację łazika w 264 poprzednich lokalizacjach. System był już stosowany w ostatnich operacjach, potwierdzając jego skuteczność w rzeczywistych warunkach.
Badania oparte na sztucznej inteligencji
Postęp ten jest następstwem innego niedawnego osiągnięcia: Perseverance zakończył swój pierwszy w pełni zaplanowany przez sztuczną inteligencję marsz na Marsa. Te same obrazy i dane o terenie, których używaliby planiści, zostały przeanalizowane przez generatywne oprogramowanie AI w celu zidentyfikowania zagrożeń i wytyczenia bezpiecznej trasy. Inżynierowie dokładnie przetestowali plan wygenerowany przez sztuczną inteligencję, korzystając z cyfrowej kopii łazika przed startem.
Połączenie tych technologii oznacza fundamentalną zmianę w eksploracji kosmosu. Wcześniej zasięg Perseverance był w mniejszym stopniu ograniczony przez rzeczywiste przeszkody, a bardziej przez niepewność nawigacyjną. Zdolność łazika do unikania niebezpieczeństw przekroczyła obecnie jego potrzebę ludzkiego przewodnictwa.
Przyszłość badań robotycznych
Inżynierowie NASA uważają, że tę technologię można zastosować w innych łazikach marsjańskich i misjach w całym Układzie Słonecznym. „Można go zastosować w prawie każdym innym łaziku, który porusza się szybko i daleko” – powiedział Vandi Verma, specjalista ds. robotyki kosmicznej w JPL. Rozwój autonomicznej nawigacji to krytyczny krok w kierunku szybszej, niezależnej eksploracji innych światów.
Postęp ten jest kluczowym sygnałem tego, jak sztuczna inteligencja będzie kształtować przyszłość podróży kosmicznych, ograniczając potrzebę interwencji człowieka, umożliwiając szybszy i bezpieczniejszy przebieg misji.
